
เครื่องหมายประจำจังหวะ(Time Signature) เป็นเครื่องหมายสำหรับกำหนดจังหวะในดนตรีสากล เราสามารถพบเครื่องหมายประจำจังหวะ(Time Signature) ได้ที่ส่วนเริ่มต้นของบรรทัดของโน้ตเพลง โดย Time Signature จะอยู่ถัดจาก Clef ใน Lesson นี้ เราจะมาอธิบายความหมายของ Time Signature อย่างละเอียด และ เป็นแบบที่เข้าใจง่ายกันค่ะ

เลขตัวบนใช้บอกจังหวะภายในแต่ละห้อง ว่ามีกี่จังหวะ (how may beat per bar)
ยกตัวอย่างเช่น
ถ้าเป็นเลข "4" หมายถึง เพลงนั้นจะมี 4 จังหวะในแต่ละห้อง
ถ้าเป็นเลข "3" หมายถึง เพลงนั้นจะมี 3 จังหวะในแต่ละห้อง
โดยค่าของจังหวะจะขึ้นอยู่กับเลขตัวล่างเป็นเกณฑ์
ใช้บอกลักษณะตัวโน้ตที่ใช้เป็นเกณฑ์ (what note is one beat)
![]() | เลข 2 ใช้แทนโน้ต ตัวขาว แสดงว่าโน้ตตัวขาวมีค่าเท่ากับ 1 จังหวะ ในกรณีนี้ เลขตัวบนมีค่าเป็น "3" แสดงว่าในหนึ่งห้อง จะต้องมีโน้ตตัวขาว 3ตัว หรือ ตัวโน้ตที่มีค่ารวมกันเท่ากับ โน้ตตัวขาว 3 ตัว |
![]() | เลข 4 ใช้แทนโน้ต ตัวดำ แสดงว่าโน้ตตัวดำมีค่าเท่ากับ 1 จังหวะ ในกรณีนี้ เลขตัวบนมีค่าเป็น "3" แสดงว่าในหนึ่งห้อง จะต้องมีตัวโน้ตดำ 3 ตัว หรือ ตัวโน้ตที่มีค่ารวมกันเท่ากับ โน้ตตัวดำ 3 ตัว |
![]() | เลข 8 ใช้แทนโน้ต ตัวเขบ็ต 1 ชั้น แสดงว่า โน้ตตัวเขบ็ต 1 ชั้นมีค่าเท่ากับ 1 จังหวะ ในกรณีนี้ เลขตัวบนมีค่าเป็น "3" แสดงว่าในหนึ่งห้อง จะต้องมีโน้ตตัวเขบ็ต 1ชั้น 3 ตัว หรือ ตัวโน้ตที่มีค่ารวมกันเท่ากับ โน้ตตัวเขบ็ต 3 ตัว |
![]() | เลข 16 ใช้แทนโน้ต ตัวเขบ็ต 2 ชั้น แสดงว่า โน้ตตัวเขบ็ต 2 ชั้น มีค่าเท่ากับ 1 จังหวะ ในกรณีนี้ เลขตัวบนมีค่าเป็น "3" แสดงว่าในหนึ่งห้อง จะต้องมีโน้ตตัวเขบ็ต 2 ชั้น 3 ตัว หรือ ตัวโน้ตที่มีค่ารวมกันเท่ากับ โน้ตตัวเขบ็ต 2 ชั้น 3 ตัว |

จากตัวอย่างเพลง Giffrafe เครื่องหมายกำหนดจังหวะของเพลง คือ สาม – สี่ หมายความว่าภายในหนึ่งห้องเพลงที่กำหนดด้วยเครื่องหมายกำหนดจังหวะนี้ประกอบด้วยตัวโน้ตตัวดำ (เลข 4 ตัวล่าง) ได้จำนวน 3 ตัว (เลข 3 ตัวบน)
ในการปฏิบัติให้ถือว่า 1 ห้อง มี 3 จังหวะ ในอีกความหมายหนึ่งก็คือ ภายหนึ่งห้องจะประกอบด้วยตัวโน้ตหรือตัวหยุดชนิดใดก็ได้แต่รวมกันแล้วต้องไม่เกิน 3 จังหวะ